Bibliotheek

Waarom wil ik niemand nodig hebben en verlang ik toch naar iemand?

Je regelt alles zelf. De huur gaat van je eigen rekening, een lekke kraan repareer je aan de hand van een instructievideo op internet. Als iemand vraagt of je eenzaam bent, antwoord je eerlijk dat het niet zo is. Je hebt je leven zo ingericht dat hulp overbodig is. Daar mag je trots op zijn.

Op een zondagavond, midden in de keuken, wil je plotseling dat er iemand binnenkomt, niet zomaar een persoon maar iemand bij wie je je arm om de schouders kunt leggen. Je duwt het weg.

Een troon in acht regels

Willem Kloos begon in 1888 een sonnet met de volgende bewering:

Ik ben een God in 't diepst van mijn gedachten, En zit in 't binnenst van mijn ziel ten troon

— Willem Kloos, sonnet V, Verzen (1894), dbnl

Hij bouwt de eerste acht regels lang aan deze troon, waarbij de openingszin in de achtste regel opnieuw staat, bijna letterlijk. Een deur valt in het slot. Wie zo binnen zit, heeft niemand nodig.

Twee woorden

De negende regel begint anders:

En tóch, zoo eind'loos smacht ik soms om rond Úw overdierbre leên den arm te slaan,

Kloos benadrukt het woord „tóch”, dat de voorgaande regels tegenspreekt. Hij trekt zijn eerdere verzen niet in en verklaart ook niet waar dit verlangen vandaan komt, terwijl de troon en de wens om iemand te omhelzen naast elkaar blijven staan.

Dat is ongemakkelijker dan een misverstand. Hier vergist niemand zich. Iemand kan het echt alleen redden en tegelijk echt naar iemand verlangen. Het ene maakt het andere niet onwaar.

Wat de muren bewaken

Een troon in het binnenste is ook een vesting. Wie niemand nodig heeft, kan door niemand teleurgesteld worden. Niemand kan weglopen op het moment dat het pijn doet. Zo'n vesting is slim gebouwd en staat vaak al lang, niet zonder reden.

Maar de muren houden twee kanten op dicht. Het verlangen dat Kloos in de negende regel erkent, zit daar binnen. Het heeft er al die tijd gewacht.

Waartegen beschermt het me dat ik niemand nodig heb? En wie zou ik als eerste binnenlaten?

Epimelea is een app voor therapie die steunt op de existentiële school. Het gesprek loopt door van de ene sessie naar de volgende. Het archief wordt op het toestel versleuteld en is van wie het schreef.

Over de app: een AI-psycholoog voor langdurige therapie

Deze pagina gaat over een school binnen de psychotherapie. Ze is geen medisch advies en geen hulp in noodgevallen. Bent u nu in gevaar, bel dan 112. In Nederland is 113 Zelfmoordpreventie dag en nacht bereikbaar via 113 en via de chat op 113.nl. In Vlaanderen is de Zelfmoordlijn dag en nacht bereikbaar via 1813. In andere landen vindt u een hulplijn op findahelpline.com.